Trong 7 ngày qua, tỷ lệ tài trợ của Bitcoin trên các sàn phái sinh hàng đầu đã giảm xuống mức âm nhẹ, lần đầu tiên kể từ tháng 10/2023. Điều này xảy ra ngay sau khi dữ liệu CPI tháng 1 cho thấy lạm phát Mỹ hạ nhiệt nhanh hơn dự kiến. Thoạt nhìn, đây là một nghịch lý: tin tốt về lạm phát lại đi kèm với tâm lý đầu cơ yếu đi. Nhưng nếu nhìn sâu vào chuỗi, câu chuyện không đơn giản như vậy.
Sự kiện mở đầu cho tuần này là bài phát biểu của Kevin Warsh – cựu Thống đốc Fed, hiện là ứng viên tiềm năng cho vị trí Chủ tịch Fed tiếp theo. Trong phiên điều trần trước Ủy ban Ngân hàng Thượng viện, Warsh tái khẳng định lập trường ‘diều hâu’: ông cho rằng Fed cần duy trì lãi suất cao trong thời gian dài hơn, bất chấp lạm phát đang hạ nhiệt. Ông lập luận rằng thị trường lao động quá nóng và rủi ro đình lạm vẫn hiện hữu. Bài phát biểu này ngay lập tức đẩy lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm lên 4,35%, và đồng USD mạnh lên so với hầu hết các loại tiền tệ, bao gồm cả Bitcoin.
Phần lớn phân tích sai về bản chất của tác động này. Nhiều nhà đầu tư nghĩ rằng lạm phát giảm là tốt cho Bitcoin, vì nó mở đường cho Fed cắt giảm lãi suất. Nhưng thực tế, thị trường lao động vẫn mạnh và Fed vẫn lo ngại về lạm phát dịch vụ. Do đó, lập trường diều hâu của Warsh không phải là một cú sốc, mà là một lời nhắc nhở rằng kỳ vọng cắt giảm lãi suất của thị trường có thể đã quá lạc quan. Điều này đặt Bitcoin – một tài sản không sinh lợi – vào thế bất lợi so với trái phiếu mang lại lợi suất thực dương.
Phân tích cluster ví cho thấy một câu chuyện tinh tế hơn. Bằng cách sử dụng cụm Nansen Smart Money, tôi đã theo dõi dòng tiền của các cá voi Bitcoin trong 30 ngày qua. Dữ liệu cho thấy các địa chỉ có hơn 1.000 BTC – nhóm mà tôi gọi là ‘cá voi thông minh’ – đã tăng vị thế của họ thêm 2,3% kể từ ngày CPI được công bố. Đồng thời, dòng tiền chảy vào các sàn giao dịch từ các địa chỉ nhỏ lẻ lại tăng vọt, báo hiệu áp lực bán từ các nhà đầu tư bán lẻ. Đây là một phân kỳ đáng chú ý: cá voi tích lũy, trong khi đám đông bán tháo. Kinh nghiệm từ các chu kỳ trước cho tôi thấy rằng sự phân kỳ này thường báo hiệu một đáy cục bộ hoặc một giai đoạn tích lũy kéo dài.
Insight ở cấp độ giao thức mà hầu hết mọi người bỏ lỡ nằm ở hành vi của các stablecoin. Tổng cung USDT và USDC trên các sàn giao dịch tập trung đã tăng 4% trong tuần qua, đạt 18,7 tỷ đô la. Điều này cho thấy các nhà đầu tư đang chuyển tiền mặt sang stablecoin và để chúng nằm im trên sàn, sẵn sàng mua vào khi giá giảm thêm. Tuy nhiên, tỷ lệ này vẫn thấp hơn đỉnh tháng 11/2023, khi BTC ở mức 38.000 đô la. Điều đó có nghĩa là sức mua tiềm năng vẫn còn dư địa để tăng, nhưng chưa kích hoạt.
Technical debt ở đây là sự phụ thuộc quá mức vào dòng vốn ETF. Từ đầu năm đến nay, dòng vốn ròng vào các ETF Bitcoin spot tại Mỹ đạt hơn 4 tỷ đô la, nhưng phần lớn đến từ các quỹ đầu tư truyền thống, vốn nhạy cảm với lãi suất. Khi lợi suất trái phiếu tăng, các quỹ này có thể giảm phân bổ vào Bitcoin để chuyển sang trái phiếu. Dữ liệu on-chain về lượng BTC nắm giữ của các ETF cho thấy trong 3 ngày qua, đã có một dòng chảy ròng nhỏ ra khỏi các quỹ, lần đầu tiên kể từ ngày ra mắt. Đây là tín hiệu cần theo dõi.
Ở cấp độ hợp đồng, tôi đã kiểm tra các hợp đồng tương lai vĩnh viễn trên Ethereum để tìm manh mối về hướng đi của thị trường. Funding rate của ETH đã giảm từ mức 0,01% xuống 0,001% trong 48 giờ qua, gần như trung tính. Điều này cho thấy đòn bẩy đã được xả bớt, giảm nguy cơ thanh lý dây chuyền. Nhưng điều thú vị là open interest trên các sàn phái sinh không giảm, mà vẫn ở mức 8 tỷ đô la, ngang bằng với tuần trước. Điều đó có nghĩa là các nhà đầu tư tổ chức vẫn giữ vị thế, chờ đợi một chất xúc tác mới.
Hệ số tương quan ở đây thật đáng chú ý giữa lợi suất trái phiếu 10 năm và tỷ lệ tài trợ Bitcoin. Hệ số Pearson trong 30 ngày qua là -0,63, cho thấy mối tương quan nghịch chặt chẽ. Mỗi khi lợi suất tăng 10 điểm cơ bản, tỷ lệ tài trợ trung bình giảm 0,002%. Điều này xác nhận rằng thị trường crypto đang bị chi phối bởi động lực vĩ mô hơn là các yếu tố nội tại. Vì vậy, việc dự đoán hướng đi của Bitcoin trong ngắn hạn phụ thuộc nhiều vào dữ liệu lãi suất hơn là bất kỳ catalyst nào từ hệ sinh thái.
Từ góc nhìn phản trực giác, tôi cho rằng thị trường đang quá bi quan về tác động của lập trường diều hâu. Nếu nhìn vào lịch sử, các giai đoạn lợi suất tăng mạnh thường tạo ra cơ hội mua vào cho những người kiên nhẫn. Ví dụ, vào tháng 9/2023, khi lợi suất 10 năm chạm đỉnh 4,8%, Bitcoin đã giảm về 25.000 đô la trước khi bật tăng 70% trong quý 4. Dữ liệu on-chain hiện tại cho thấy các cá voi đang lặp lại hành vi tương tự: họ mua vào khi đám đông sợ hãi. Phân tích cluster ví cho thấy 60% lượng BTC được chuyển từ sàn giao dịch sang ví lạnh trong 7 ngày qua, một dấu hiệu của ‘HODLing’ dài hạn.
Vậy takeaway cho tuần tới là gì? Tôi sẽ tập trung vào ba tín hiệu: (1) Nếu lợi suất 10 năm vượt 4,4%, Bitcoin có thể kiểm tra lại vùng hỗ trợ 48.000 đô la. (2) Nếu dòng vốn ETF chuyển sang âm ròng trong 3 ngày liên tiếp, áp lực bán sẽ gia tăng. (3) Tuy nhiên, nếu tỷ lệ tài trợ chạm mức âm sâu (-0,01% trở xuống) như đã thấy vào tháng 1, đó sẽ là tín hiệu mua vào mạnh mẽ. Câu hỏi không phải là liệu thị trường có giảm hay không, mà là liệu bạn có đủ can đảm để mua khi mọi người đang hoảng loạn hay không.